Azië

Emigreren naar Indonesië

Laatst bijgewerkt: 30 september 2026 · Redactie Vertrekgids

Indonesië, en vooral Bali, trekt veel mensen die op afstand werken. Het prijsniveau is laag, maar het ligt ver weg en de regels voor visum en bezit zijn anders dan je gewend bent.

Rijstterrassen op Bali
Foto: Vyacheslav Argenberg, CC BY 4.0

In het kort

Indonesië, en vooral Bali, past bij je als je op afstand werkt of met pensioen gaat en een laag prijsniveau en een warm klimaat zoekt. Het prijsniveau ligt rond een derde van dat in Nederland. Je hebt een visum nodig, en grond kun je als buitenlander in principe niet bezitten. Het ligt ver weg. Dankzij een verdrag wordt je AOW er volledig uitbetaald.

Indonesië in één oogopslag

Maandbudget voor een stel
ca. € 1.100 – 1.800 per maand
indicatie, incl. huur
Prijsniveau
35,5
Nederland = 100 (Wereldbank)
Naar Nederland
Vliegen met overstap, ca. 16 uur of meer
Tijdsverschil: Bali: 7 uur later (in de Nederlandse zomer 6 uur); Jakarta 1 uur minder
Reisadvies
Geel; voor delen van het land oranje
Buitenlandse Zaken
Je AOW hier
Wordt volledig uitbetaald
opbouw stopt meestal als je hier woont
Nederlanders gingen je voor
2.218 vertrokken, 1.072 kwamen terug
2021–2025, in Nederland geboren (CBS)

Alles met bron en datum staat verderop bij Alle gegevens.

Goed om te weten

Regels en weetjes over Indonesië die niet in een vergelijkingstabel passen.

  • Hier rijd je links

    In Indonesië rijd je aan de linkerkant van de weg. Neem een internationaal rijbewijs mee.

    Redactie Vertrekgids · 30 september 2026

  • Bali is niet heel Indonesië

    Bali is overwegend hindoeïstisch en toeristisch; de rest van Indonesië is overwegend islamitisch. Regels en gewoonten verschillen per eiland.

    Redactie Vertrekgids · 30 september 2026

  • Grond is alleen voor Indonesiërs

    Volledig eigendom van grond (hak milik) is volgens de wet voorbehouden aan Indonesiërs. Een koop die de grond direct of via een omweg aan een buitenlander overdraagt, is nietig en de grond vervalt aan de staat. Laat je bij een aankoop altijd onafhankelijk juridisch adviseren.

    Bron: Indonesische wet UU 5/1960 (ATR/BPN) · 30 september 2026

  • Second home-visum

    Met het second home-visum mag je tot 5 jaar in Indonesië blijven (verlengbaar). Je moet minstens 2 miljard rupiah op een eigen bankrekening hebben. Werken in loondienst is met dit visum niet toegestaan.

    Bron: Indonesische immigratiedienst · 30 september 2026

  • Volledige AOW, wel met controle

    Door een verdrag met afspraken over controle krijg je hier later je volledige AOW, ook als alleenstaande. De SVB controleert wel geregeld of je woonsituatie klopt; geef veranderingen dus altijd door.

    Bron: Rijksoverheid, antwoorden op Kamervragen (2024) · 30 september 2026

  • Dubbele nationaliteit? Let op je Nederlanderschap

    Heb je naast de Nederlandse nog een nationaliteit, bijvoorbeeld omdat je die hier later aanneemt? Dan verlies je de Nederlandse nationaliteit als je minstens 13 jaar buiten het Koninkrijk en de EU woont. Dat voorkom je door op tijd een nieuw Nederlands paspoort of een nieuwe ID-kaart, of een verklaring van Nederlanderschap aan te vragen.

    Bron: Rijksoverheid · 30 september 2026

Wat het betekent voor jouw situatie

  • Remote werken. Voor langer verblijf heb je een passend visum nodig; met een toeristenvisum mag je niet werken.
  • Met pensioen. Dankzij een verdrag wordt je AOW volledig uitbetaald, ook als alleenstaande. Voor lang verblijf is er onder meer het second home-visum.
  • Met kinderen. Er zijn internationale scholen, vooral op Bali en in Jakarta.
  • Vermogend. Er is geen vermogensbelasting en geen aparte erfbelasting, maar je kunt geen grond in volle eigendom bezitten.

Waar je op let

  • Bali is niet heel Indonesië: regels en voorzieningen verschillen per eiland.
  • Je rijdt links.

Meer weetjes, met bron, staan op deze pagina bij “Goed om te weten”. Wat je vóór vertrek regelt, zet je op volgorde met de vertrekplanner.

Alle gegevens

Alle onderwerpen met bron en datum. Kies hieronder wie er gaan en wat je gaat doen om alleen te zien wat voor jou geldt.

Wie gaan er?
Wat ga je doen?

Je ziet alle onderwerpen.

OnderwerpIndonesië
Dagelijks leven
Visum en verblijfBron: Indonesische immigratiedienst · 30 september 2026Visum of verblijfsvergunning nodig om er te wonen. Welke je nodig hebt, hangt af van je situatie (werk, pensioen, gezin).
TaalAlgemene informatie · 30 september 2026Indonesisch; op Bali ook Balinees
Tijdsverschil met NLAlgemene informatie · 30 september 2026Bali: 7 uur later (in de Nederlandse zomer 6 uur); Jakarta 1 uur minder
Reizen naar NLAlgemene informatie · 30 september 2026Vliegen met overstap, ca. 16 uur of meer
KlimaatAlgemene informatie · 30 september 2026Tropisch: warm en vochtig, met een droog en een nat seizoen
Reisadvies Buitenlandse ZakenBron: Nederland Wereldwijd (reisadvies) · 30 september 2026Geel; voor delen van het land oranjeKleurcode van het reisadvies van Buitenlandse Zaken, laatst gewijzigd op 23-09-2026. Check vlak voor vertrek altijd het actuele advies.
Rijden en rijbewijsIndicatie redactie · 30 september 2026Links rijden. Als inwoner heb je een Indonesisch rijbewijs (SIM) nodig.indicatieSamenvatting van de redactie; check de regels bij de lokale overheid.
Geld
Prijsniveau (NL = 100)Bron: Wereldbank (WDI), eigen berekening · 30 september 202635,5Prijsniveau van particuliere consumptie in 2025: koopkrachtpariteit gedeeld door de wisselkoers, omgerekend naar Nederland = 100.
Huur (2 slaapkamers, per maand)Indicatie redactie · 30 september 2026ca. € 500 – 1.000 (Bali; in Jakarta sterk wisselend)indicatieIndicatie van de redactie; huur verschilt sterk per stad en buurt.
Maandbudget voor een stel (indicatie)Indicatie redactie · 30 september 2026ca. € 1.100 – 1.800 per maandindicatieHuur (500 – 1.000) plus ca. € 700 overige kosten: € 2.000 op Nederlands niveau, omgerekend met prijsniveau 35,5. Zorgverzekering, school en reizen naar Nederland kunnen er fors bovenop komen.
Belasting op inkomen uit werkBron: PwC Worldwide Tax Summaries · 30 september 2026Progressief, toptarief 35%
Belasting op winst van een bvBron: PwC Worldwide Tax Summaries · 30 september 202622%
Belastingverdrag met NLBron: Rijksoverheid, verdragen directe belastingen per 1 juli 2026 · 28 september 2026JaHet verdrag van 29 januari 2002 is sinds 1 augustus 2017 in werking, aangevuld met een protocol.
Zorg en zekerheid
ZorgverzekeringIndicatie redactie · 30 september 2026Expats hebben meestal een privéverzekering. Werk je langer dan 6 maanden in Indonesië, dan moet je ook in het publieke stelsel (BPJS).indicatieAlgemene beschrijving van de redactie; check je eigen situatie bij de zorgverzekeraar of het CAK.
Jouw AOWBron: Rijksoverheid, antwoorden op Kamervragen (2024) · 30 september 2026Opbouw stopt meestal als je hier gaat wonen; vrijwillig verzekeren kan (aanvragen binnen 1 jaar). Nederland heeft met dit land een verdrag over de controle van uitkeringen, daardoor wordt je AOW hier later volledig uitbetaald, ook het bedrag voor alleenstaanden.De minister noemt dit land in 2024 bij de 36 landen buiten de EU waarmee Nederland een sociale zekerheidsovereenkomst heeft die verplicht tot export van de volledige AOW. Voor elk jaar dat je niet verzekerd bent, wordt je AOW met 2% gekort.
Wie gingen je voor
Nederlanders vertrokken (2025)Bron: CBS · 30 september 2026603In 2021–2025 samen: 2.218 mensen.
Nederlanders teruggekomen (2025)Bron: CBS · 30 september 2026301In 2021–2025 samen: 1.072 mensen, tegenover 2.218 vertrekkers.
Hoe expats het land beoordelenBron: InterNations, Expat Insider 2025 · 30 september 2026Plek 8 van 46
Voor jouw situatie
Belasting op je pensioenIndicatie redactie · 30 september 2026Hangt af van het belastingverdrag. Overheidspensioen (zoals ABP) blijft meestal in Nederland belast. Voor AOW en ander pensioen verschilt het per verdrag. Mag dit land heffen, dan kun je bij de Belastingdienst vrijstelling van Nederlandse loonheffing aanvragen.indicatieAlgemene uitleg van de redactie; de precieze verdeling staat in het verdrag.
WerkloosheidBron: Wereldbank (ILO-schatting) · 30 september 20263,2% (2025; Nederland 3,9%)Werkloosheid als percentage van de beroepsbevolking. Buiten de EU heb je voor werk een visum of werkvergunning nodig.
Remote werken: visum en belastingIndicatie redactie · 30 september 2026Er is een remote-werkvisum (E33G) voor wie met een minimuminkomen voor een buitenlandse werkgever werkt. Werken voor een Indonesische werkgever mag daarmee niet.indicatieSamenvatting van de redactie; laat je situatie checken door een belastingadviseur.
Internationale en Nederlandse scholenIndicatie redactie · 30 september 2026Internationale scholen in Jakarta en op Bali; kosten flink.indicatie
Wonen van je vermogenBron: Indonesische immigratiedienst · 30 september 2026Met het second home-visum: minstens 2 miljard rupiah op een eigen bankrekening, voor een verblijf tot 5 jaar (verlengbaar). Werken in loondienst mag niet.
Belasting op vermogenIndicatie redactie · 30 september 2026Geen vermogensbelasting.indicatie
Belasting op dividend, rente en koerswinstIndicatie redactie · 30 september 2026Dividend 10% (onder voorwaarden vrijgesteld bij herinvestering in Indonesië). Bij verkoop van beursaandelen 0,1% van de verkoopprijs.indicatie
ErfbelastingIndicatie redactie · 30 september 2026Geen aparte erfbelasting.indicatie
Een bedrijf beginnenIndicatie redactie · 30 september 2026Een bedrijf met buitenlands kapitaal (PT PMA) vraagt een flink minimumkapitaal, en in een aantal sectoren is buitenlands eigendom beperkt.indicatie
Partner en kinderen meeIndicatie redactie · 30 september 2026Gezinsleden van een second home-visumhouder kunnen een eigen, goedkoper second home-visum krijgen, zonder het bankbedrag.indicatie

Veelgestelde vragen

Heb ik een visum nodig om in Indonesië te wonen?

Visum of verblijfsvergunning nodig om er te wonen. Welke je nodig hebt, hangt af van je situatie (werk, pensioen, gezin). (bron: Indonesische immigratiedienst)

Wat gebeurt er met mijn AOW als ik in Indonesië ga wonen?

Opbouw stopt meestal als je hier gaat wonen; vrijwillig verzekeren kan (aanvragen binnen 1 jaar). Nederland heeft met dit land een verdrag over de controle van uitkeringen, daardoor wordt je AOW hier later volledig uitbetaald, ook het bedrag voor alleenstaanden. (bron: Rijksoverheid, antwoorden op Kamervragen (2024))

Populaire streken

Bali

Populair bij remote werkers en gepensioneerden, maar met eigen regels voor visum en grond.

Verder lezen