Duitsland of Polen?
Laatst bijgewerkt: 30 september 2026 · Redactie Vertrekgids
Duitsland en Polen zijn buurlanden in de EU, maar het prijsniveau verschilt flink: in Polen is het leven volgens de Wereldbank een derde goedkoper. Duitsland ligt naast de deur en trekt veel meer Nederlanders, vaak voor werk. In Polen zijn de lonen lager en kom je buiten de steden met Engels niet ver.
Wie gaan er?
Wat ga je doen?
Je ziet alle onderwerpen.
| Onderwerp | Duitsland | Polen |
|---|---|---|
| Dagelijks leven | ||
| Visum en verblijfBron: Europese Commissie (Your Europe) · 30 september 2026 | Geen visum nodig. Als EU-burger mag je er wonen en werken; na 3 maanden moet je je meestal inschrijven. | Geen visum nodig. Als EU-burger mag je er wonen en werken; na 3 maanden moet je je meestal inschrijven. |
| TaalBron: Europese Unie · 30 september 2026 | Duits | Pools |
| Tijdsverschil met NLAlgemene informatie · 30 september 2026 | Geen | Geen |
| Reizen naar NLAlgemene informatie · 30 september 2026 | Trein of auto; vanuit de grensstreek vaak binnen een uur | Vliegen, ca. 2 uur; met de auto naar Warschau ca. 12 uur |
| KlimaatAlgemene informatie · 30 september 2026 | Gematigd; in het zuiden en oosten koudere winters en warmere zomers dan in Nederland | Landklimaat: koudere winters en warmere zomers dan in Nederland |
| Reisadvies Buitenlandse ZakenBron: Nederland Wereldwijd (reisadvies) · 30 september 2026 | GroenKleurcode van het reisadvies van Buitenlandse Zaken, laatst gewijzigd op 27-08-2026. Check vlak voor vertrek altijd het actuele advies. | GroenKleurcode van het reisadvies van Buitenlandse Zaken, laatst gewijzigd op 16-09-2026. Check vlak voor vertrek altijd het actuele advies. |
| Rijden en rijbewijsBron: Europese Commissie (Your Europe) · 30 september 2026 | Rechts rijden. Je Nederlandse rijbewijs blijft geldig; omwisselen is niet verplicht. | Rechts rijden. Je Nederlandse rijbewijs blijft geldig; omwisselen is niet verplicht. |
| Geld | ||
| Prijsniveau (NL = 100)Bron: Wereldbank (WDI), eigen berekening · 30 september 2026 | 93,7Prijsniveau van particuliere consumptie in 2025: koopkrachtpariteit gedeeld door de wisselkoers, omgerekend naar Nederland = 100. | 63,3Prijsniveau van particuliere consumptie in 2025: koopkrachtpariteit gedeeld door de wisselkoers, omgerekend naar Nederland = 100. |
| Huur (2 slaapkamers, per maand)Indicatie redactie · 30 september 2026 | ca. € 750 – 1.100 (in München, Hamburg en Frankfurt veel meer)indicatieIndicatie van de redactie; huur verschilt sterk per stad en buurt. | ca. € 700 – 1.100 in Warschau en Krakau; in kleinere steden € 400 – 700indicatieIndicatie van de redactie; huur verschilt sterk per stad en buurt. |
| Maandbudget voor een stel (indicatie)Indicatie redactie · 30 september 2026 | ca. € 2.400 – 3.200 per maandindicatieHuur (750 – 1.100) plus ca. € 1.900 overige kosten: € 2.000 op Nederlands niveau, omgerekend met prijsniveau 93,7. Zorgverzekering, school en reizen naar Nederland kunnen er fors bovenop komen. | ca. € 1.500 – 2.500 per maandindicatieHuur (400 – 1.100) plus ca. € 1.300 overige kosten: € 2.000 op Nederlands niveau, omgerekend met prijsniveau 63,3. Zorgverzekering, school en reizen naar Nederland kunnen er fors bovenop komen. |
| Belasting op inkomen uit werkBron: PwC Worldwide Tax Summaries · 30 september 2026 | Progressief, toptarief 45%, plus solidariteitstoeslag en eventueel kerkbelasting | 12% en 32%, plus 4% solidariteitsheffing op inkomen boven 1 miljoen zloty; zelfstandigen kunnen kiezen voor een vast tarief van 19% |
| Belasting op winst van een bvBron: PwC Worldwide Tax Summaries · 30 september 2026 | ca. 30% (15,825% vennootschapsbelasting plus gemeentelijke handelsbelasting van 8,75 tot 20,3%) | 19% (9% voor kleine bedrijven) |
| Belastingverdrag met NLBron: Rijksoverheid, verdragen directe belastingen per 1 juli 2026 · 30 september 2026 | JaHet verdrag van 12 april 2012 is sinds 31 december 2016 in werking. Het is sindsdien aangevuld met drie protocollen (2016, 2021 en 2025). | JaHet verdrag van 13 februari 2002 is sinds 18 maart 2003 in werking, aangevuld met een protocol dat sinds 30 april 2022 geldt. |
| Zorg en zekerheid | ||
| ZorgverzekeringIndicatie redactie · 30 september 2026 | Verplicht verzekerd: bij een wettelijke ziekenkas (GKV, premie afhankelijk van je inkomen) of, boven een inkomensgrens en voor zelfstandigen, particulier (PKV).indicatieAlgemene beschrijving van de redactie; check je eigen situatie bij de zorgverzekeraar of het CAK. | Publieke zorgverzekering via het nationale zorgfonds (NFZ); werk je, dan loopt de premie via je werkgever of de sociale verzekeringsbank (ZUS). Veel mensen nemen er een privéabonnement bij voor snellere zorg.indicatieAlgemene beschrijving van de redactie; check je eigen situatie bij de zorgverzekeraar of het CAK. |
| Jouw AOWBron: Rijksoverheid · 30 september 2026 | Stopt meestal als je hier gaat wonen. Blijf je in Nederland werken en betaal je daar belasting en premies, dan bouw je meestal wel op. Vrijwillig verzekeren kan (aanvragen binnen 1 jaar).Voor elk jaar dat je niet verzekerd bent, wordt je AOW met 2% gekort. | Stopt meestal als je hier gaat wonen. Blijf je in Nederland werken en betaal je daar belasting en premies, dan bouw je meestal wel op. Vrijwillig verzekeren kan (aanvragen binnen 1 jaar).Voor elk jaar dat je niet verzekerd bent, wordt je AOW met 2% gekort. Je AOW wordt hier later volledig uitbetaald (EU-regels). |
| Wie gingen je voor | ||
| Nederlanders vertrokken (2025)Bron: CBS · 30 september 2026 | 4.125In 2021–2025 samen: 19.265 mensen. | 1.204In 2021–2025 samen: 5.572 mensen. |
| Nederlanders teruggekomen (2025)Bron: CBS · 30 september 2026 | 2.784In 2021–2025 samen: 15.364 mensen, tegenover 19.265 vertrekkers. | 176In 2021–2025 samen: 967 mensen, tegenover 5.572 vertrekkers. |
| Hoe expats het land beoordelenBron: InterNations, Expat Insider 2026 · 30 september 2026 | Plek 30 van 31 | Plek 17 van 31 |
| Voor jouw situatie | ||
| Belasting op je pensioenIndicatie redactie · 30 september 2026 | Hangt af van het belastingverdrag. Overheidspensioen (zoals ABP) blijft meestal in Nederland belast. Voor AOW en ander pensioen verschilt het per verdrag. Mag dit land heffen, dan kun je bij de Belastingdienst vrijstelling van Nederlandse loonheffing aanvragen.indicatieAlgemene uitleg van de redactie; de precieze verdeling staat in het verdrag. | Hangt af van het belastingverdrag. Overheidspensioen (zoals ABP) blijft meestal in Nederland belast. Voor AOW en ander pensioen verschilt het per verdrag. Mag dit land heffen, dan kun je bij de Belastingdienst vrijstelling van Nederlandse loonheffing aanvragen.indicatieAlgemene uitleg van de redactie; de precieze verdeling staat in het verdrag. |
| WerkloosheidBron: Wereldbank (ILO-schatting) · 30 september 2026 | 3,7% (2025; Nederland 3,9%)Werkloosheid als percentage van de beroepsbevolking. | 3,0% (2025; Nederland 3,9%)Werkloosheid als percentage van de beroepsbevolking. |
| Remote werken: visum en belastingIndicatie redactie · 30 september 2026 | Als EU-burger heb je geen visum nodig. Woon je hier, dan betaal je in de regel hier belasting over het werk dat je hier doet. Werk je 25% of meer in je woonland, dan val je voor sociale zekerheid meestal onder dat land; voor thuiswerken geldt onder voorwaarden een ruimere grens (tot 49,9%).indicatieSamenvatting van de redactie; laat je situatie checken door een belastingadviseur. | Als EU-burger heb je geen visum nodig. Woon je hier, dan betaal je in de regel hier belasting over het werk dat je hier doet. Werk je 25% of meer in je woonland, dan val je voor sociale zekerheid meestal onder dat land; voor thuiswerken geldt onder voorwaarden een ruimere grens (tot 49,9%).indicatieSamenvatting van de redactie; laat je situatie checken door een belastingadviseur. |
| Internationale en Nederlandse scholenIndicatie redactie · 30 september 2026 | Openbaar onderwijs in het Duits; internationale scholen in de grote steden. In de grensstreek gaan kinderen soms naar school in Nederland.indicatie | Gratis openbaar onderwijs in het Pools; internationale scholen vooral in Warschau, Krakau en Wrocław.indicatie |
| Wonen van je vermogenBron: Europese Commissie (Your Europe) · 30 september 2026 | Als EU-burger heb je geen investering of visum nodig. Leef je van je vermogen of pensioen, dan moet je wel kunnen laten zien dat je genoeg geld en een zorgverzekering hebt. | Als EU-burger heb je geen investering of visum nodig. Leef je van je vermogen of pensioen, dan moet je wel kunnen laten zien dat je genoeg geld en een zorgverzekering hebt. |
| Belasting op vermogenIndicatie redactie · 30 september 2026 | Geen vermogensbelasting.indicatie | Geen vermogensbelasting.indicatie |
| Belasting op dividend, rente en koerswinstIndicatie redactie · 30 september 2026 | Vast tarief van 25% (Abgeltungsteuer) plus solidariteitstoeslag, samen ongeveer 26,4%, met een kleine jaarlijkse vrijstelling.indicatie | 19% over rente, dividend en koerswinst.indicatie |
| ErfbelastingIndicatie redactie · 30 september 2026 | Ja, voor partner en kinderen 7% tot 30%, met hoge vrijstellingen (partner 500.000 euro, kind 400.000 euro).indicatie | Ja, maar partner, kinderen en ouders zijn vrijgesteld als je de erfenis binnen 6 maanden meldt bij de belastingdienst.indicatie |
| Een bedrijf beginnenIndicatie redactie · 30 september 2026 | Als EU-burger mag je er gewoon een bedrijf beginnen of als zelfstandige werken. Een bedrijf (Gewerbe) meld je aan bij de gemeente; vrije beroepen melden zich alleen bij de belastingdienst.indicatie | Als EU-burger mag je er gewoon een bedrijf beginnen. Een eenmanszaak registreer je gratis online (CEIDG); voor een bv (sp. z o.o.) ga je naar het handelsregister.indicatie |
| Partner en kinderen meeBron: Europese Commissie (Your Europe) · 30 september 2026 | Je partner en kinderen mogen als EU-burgers gewoon mee. Heeft je partner geen EU-nationaliteit, dan kan die als gezinslid een verblijfskaart krijgen. | Je partner en kinderen mogen als EU-burgers gewoon mee. Heeft je partner geen EU-nationaliteit, dan kan die als gezinslid een verblijfskaart krijgen. |
Rijen onder “Voor jouw situatie” gelden voor een bepaalde situatie (werkend, remote, ondernemer, pensioen of vermogend) of voor gezinnen. Kies hierboven wie er gaan en wat je gaat doen om alleen die rijen te zien.